Giai đoạn 1 của chương trình chuyển hóa từ mô hình sản xuất lớn sang Phương thức sản xuất Lean kéo dài 8 tháng với sự tham gia của 7 nhà máy thuộc hệ sinh thái Công ty Cổ phần May Phương Đông và Công ty Cổ phần Tex-Giang.
Tháng 10 năm 2025, Công ty Cổ phần May Phương Đông mời Kim Đăng Consulting đến khảo sát nhà máy Tân Phú tại Đồng Tháp, cơ sở mới nhất trong hệ thống 4 nhà máy của công ty. Kỳ vọng ban đầu khá rõ ràng: phát triển Tân Phú thành hình mẫu Lean cho toàn bộ hệ thống sản xuất của công ty
Bối cảnh: một nhà máy mới với những thói quen cũ
May Phương Đông được thành lập từ năm 1988, khởi đầu là một xưởng sản xuất nhỏ và phát triển thành một doanh nghiệp gia công hàng may mặc theo hình thức FOB và ODM, với 4 nhà máy tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đồng Tháp. Danh mục sản phẩm của công ty đa dạng từ áo, quần nỉ, quần jeans, trang phục bảo hộ lao động đến vest nam, túi và ba lô, phục vụ các thương hiệu quốc tế như Decathlon, Quickfeat, Cutter and Buck, New Wave và Kmart.
Nhà máy Tân Phú được xây dựng với quy mô dự kiến 1200 nhân sự và 28 chuyền may, định hướng phục vụ chủ yếu cho khách hàng Decathlon. Đây là một dự án mới, với chỉ 4 chuyền may được thiết kế trước để phục vụ sản xuất. Hầu như toàn bộ cơ sở hạ tầng và quy trình vận hành có thể được thiết kế lại từ đầu.
May Phương Đông chi nhánh Tân Phú được xây dựng để sản xuất 100% đơn hàng từ nhãn hàng Decathlon (Pháp)
Bốn chuyền may đầu tiên đi vào hoạt động với sơ đồ chuyền thẳng, một dạng layout phổ biến trong phương thức sản xuất lớn truyền thống, chưa được tối ưu khi chưa áp dụng những phương pháp thiết kế chuyền theo đặc điểm sản phẩm, dẫn đếnchiếm dụng nhiều diện tích, dòng chảy không thông suốt với nhiều nút thắt cổ chai. Đặc biệt là lượng hàng bán thành phẩm tồn trữ giữa cắt – may tương đối cao và chưa kiểm soát được tình trạng phối đồng bộ. Lượng bán thành phẩm tại mỗi công đoạn trên chuyền may (WIP) trung bình cao hơn 10 sản phẩm. Sản xuất vẫn vận hành theo hệ thống đẩy, có tình trạng mất cân bằng giữa các khâu và chưa điều phối sản xuất theo năng lực sản xuất thực tế và nhu cầu của khách hàng.
Dựa trên kinh nghiệm triển khai trước đây, ban đầu nhà máy Tân Phú vẫn vận hành theo phương thức sản xuất lớn truyền thống, từ cách bố trí chuyền sản xuất, mua sắm trang thiết bị, quản lý chất lượng cho đến phương pháp đào tạo công nhân mới theo kinh nghiệm của chuyền trưởng. Nhà máy cũng chưa có hệ thống đào tạo nâng cao kỹ năng và đa kỹ năng, cũng như chưa xây dựng được đội ngũ công nhân dự phòng. Hệ quả là mỗi khi công nhân vắng mặt, đặc biệt tại các công đoạn trọng điểm, chuyền trưởng và các công nhân khác phải luân phiên thay thế các vị trí này, dẫn đến tình trạng hàng hóa ùn ứ, nút thắt cổ chai và thường xuyên không đạt sản lượng mục tiêu.
Trên cơ sở đó, ban lãnh đạo công ty May Phương Đông đã xác định Tân Phú là điểm khởi đầu phù hợp cho một chương trình chuyển đổi toàn diện, hướng tới xây dựng một mô hình mẫu có thể nhân rộng cho các nhà máy khác trong toàn hệ thống.
Phương pháp tiếp cận
Sau chuyến gemba và họp thảo luận với ban lãnh đạo công ty về những cơ hội cải tiến xác định được tại nhà máy Tân Phú, đội ngũ Kim Đăng Consulting đã đề xuất Dự án chuyển hóa sang Phương thức sản xuất Lean Giai đoạn 1, với trọng tâm là thiết kế hoàn thiện layout nhà máy theo mô hình Lean cell và xây dựng hệ thống vận hành sản xuất theo phương pháp Lean.
Đội ngũ tư vấn được dẫn dắt bởi ông Nguyễn Viết Đăng Khoa, chuyên gia từng giữa vai trò quản lý cấp cao về Lean/OPEX tại các tập đoàn toàn cầu (Nike, Intel, A.P Moller Maersk) và có gần 30 năm kinh nghiệm triển khai chuyển đổi Lean cho các khách doanh nghiệp lớn.
Dự án được thiết kế với 7 chủ đề, có tổng thời lượng 46 ngày làm việc, kéo dài từ tháng 10/2025 đến tháng 5/2026. Bảy chủ đề của chương trình gồm:
- Chủ đề 1: Nhận thức Lean và quản trị sự thay đổi.
- Chủ đề 2: Thiết kế layout Lean Cell.
- Chủ đề 3: Đào tạo theo TWI.
- Chủ đề 4: Hệ thống 6S và quản lý trực quan.
- Chủ đề 5: Hệ thống sản xuất giao hàng đúng hạn JIT.
- Chủ đề 6: Quản lý chất lượng tại nguồn ISQ.
- Chủ đề 7: Bảo trì năng suất toàn diện TPM.
Mở rộng quy mô của dự án
Ngay từ khi khởi động chương trình, mặc dù đã xác định Tân Phú là nhà máy thí điểm, ban lãnh đạo Công ty Cổ phần May Phương Đông, Công ty Cổ phần Tex-Giang và Kim Đăng Consulting cũng đã đồng thuận bổ sung thêm nhân sự chủ lực bao gồm ban giám đốc, trưởng các phòng ban chức năng của 6 nhà máy khác trong hệ thống của May Phương Đông và Tex-Giang cùng tham gia vào Dự án Lean giai đoạn 1 tại nhà máy Tân Phú.
Mặc dù không thể đồng hành trực tiếp vào quá trình triển khai các chủ đề Lean tại 6 nhà máy còn lại, Ban tư vấn vẫn liên tục theo dõi tiến độ thông qua báo cáo và thực hiện coaching nhằm hướng dẫn thêm và hỗ trợ giải đáp thắc mắc đối với các hạng mục được triển khai. Cơ chế này tạo ra môi trường lan tỏa kiến thức, tạo điều kiện để các nhà máy học hỏi lẫn nhau, chia sẻ kinh nghiệm và nhân rộng các thực hành tốt nhất, đồng thời linh hoạt điều chỉnh phương thức triển khai các chủ đề Lean phù hợp với bối cảnh và nguồn lực của từng đơn vị.
Tổng cộng có 7 nhà máy chính thức tham gia vào dự án Lean Giai đoạn 1:
- 4 nhà máy thuộc Công ty Cổ phần May Phương Đông: các chi nhánh Tân Phú, Bình Phú, Bình Ninh, và Quang Trung.
- 3 nhà máy thuộc Công ty Cổ phần Tex-Giang: các chi nhánh Cai Lậy, Chợ Gạo, và Tân Hương.
Một thuận lợi rất lớn là cả 2 doanh nghiệp Tex-Giang (TGI) và May Phương Đông (PDG) đều được điều hành bởi cùng một ban lãnh đạo cấp cao.
Một chi tiết phản ánh đúng tinh thần thực tế của dự án là không phải nhà máy nào cũng triển khai đủ cả 7 chủ đề. Bốn nhóm được xác định là trọng tâm bắt buộc cho mọi nhà máy:
- Săn tìm lãng phí và Kaizen.
- Thiết kế layout Lean Cell.
- Hệ thống 6S và quản lý trực quan.
- Quản lý chất lượng tại nguồn ISQ.
Ba chủ đề còn lại, Đào tạo theo TWI, Hệ thống sản xuất đúng lúc JIT và Bảo trì năng suất toàn diện TPM được xếp vào nhóm tự chọn, tùy theo nguồn lực và trọng tâm cải tiến phù hợp với bài toán vận hành riêng của từng đơn vị.
Kết quả đạt được
Trong suốt quá trình triển khai, đội ngũ tư vấn của Kim Đăng duy trì một nguyên tắc nhất quán là đóng vai trò đào tạo, tư vấn các giải pháp tinh chỉnh theo đặc thù từng đơn vị và huấn luyện triển khai tại hiện trường, với định hướng xây dựng đội ngũ nội bộ trở thành lực lượng nòng cốt, nắm vững phương pháp và có khả năng chủ động triển khai các hoạt động cải tiến. Nhờ đó, các sáng kiến và dự án cải tiến không chỉ được triển khai trong giai đoạn tư vấn mà còn tiếp tục được đội ngũ duy trì, phát triển và nhân rộng sau khi chương trình kết thúc.
Một số kết quả đáng chú ý bao gồm:
- Tại nhà máy Tân Phú (PDG): Xây dựng được kế hoạch layout 20 chuyền theo định hướng Lean layout và ~10 chuyền đã đi vào hoạt động chính thức, với cơ sở hạ tầng linh hoạt để có thể điều chỉnh bố trí chuyền theo đặc tính sản phẩm, hỗ trợ rút ngắn thời gian chuyển đổi mã hàng và nâng cao khả năng đáp ứng linh hoạt của sản xuất. Tại chuyền 3, sau khi thực hiện cân bằng chuyền và bố trí lại layout, năng suất PPH tăng 43%, tỷ lệ cân bằng chuyền tăng 25%, lãng phí vận chuyển giảm 51% và diện tích sử dụng giảm 11%. Bên cạnh đó, việc áp dụng sơ đồ lưu trình giá trị VSM đã giúp giảm 35% lead time D2D. Nhà máy cũng thiết lập các hình thức trực quan nhằm hỗ trợ việc chuẩn bị và cấp phát nguyên phụ liệu đồng bộ hơn, như siêu thị soạn sẵn kết nối từ cắt sang may, kệ bán thành phẩm và phụ liệu sẵn sàng tại đầu chuyền, cùng các xe cấp liệu đến từng trạm trong chuyền, hỗ trợ theo dõi tình trạng nguyên phụ liệu, giảm thời gian chờ đợi và hạn chế gián đoạn trong quá trình sản xuất
- Tại nhà máy Bình Phú (PDG), một Kaizen đã thay đổi cách ráp một đoạn góc đô áo bằng việc bổ sung một loại form hỗ trợ, loại bỏ hẳn một công đoạn đặt rập lược thủ công vốn tốn nhiều thời gian. Năng suất công đoạn tăng từ 30 sản phẩm/ nhân sự/ giờ lên 78 sản phẩm/ nhân sự/ giờ, tương đương tăng 160%. Một cải tiến khác được thực hiện tại công đoạn lập trình trụ cổ áo, giúp giảm 1,5 lao động, cho phép điều chuyển nhân sự sang các công đoạn khác theo nhu cầu sản xuất. Cả hai cải tiến đều không đòi hỏi đầu tư thiết bị quy mô lớn, mà chủ yếu dựa vào việc quan sát, phân tích và cải tiến thao tác hiện tại theo phương pháp Job Methods
- Một minh chứng khác đến từ nhà máy Tân Hương (TGI): Năng suất PPH tăng từ 42% – 67%, tỷ lệ cân bằng chuyền LBR duy trì ở mức 81% – 97% tại các chuyền thí điểm. Tân Hương cũng là một trường hợp đáng chú ý thông qua việc áp dụng các giải pháp công nghệ theo tư duy Lean. Sau khi tiếp cận các nguyên lý về dòng chảy giá trị và hệ thống kéo, bộ phận IT của Tân Hương tự đề xuất và triển khai một dự án cải tiến phần mềm quản lý sản xuất nội bộ, giúp đồng bộ tự động dữ liệu đơn hàng, định mức và chi tiết cây vải, loại bỏ hoàn toàn công đoạn xuất nhập dữ liệu qua Excel vốn tốn thời gian và dễ sai sót. Hệ thống N-EMS cải tiến đã tích hợp các tính năng quan trọng như ghi nhận và tính toán các chỉ số liên quan đến máy móc thiết bị (thời gian ngừng máy, MTTA, MTTR, MTBF, lịch sử hư hỏng…), quản lý công đoạn và sơ đồ chuyền để hiển thị hiệu suất và cảnh báo bất thường theo thời gian thực… Song song đó, các công cụ như biểu đồ Yamazumi và sơ đồ Spaghetti cũng được áp dụng để tối ưu hóa năng lực chuyền và giảm thiểu lãng phí vận chuyển. Nhà máy còn thử nghiệm một hệ thống điều phối xe tự hành để vận chuyển bán thành phẩm tại khâu cắt theo nguyên lý JIT
- Tại nhà máy Chợ Gạo (TGI), thông qua phân tích sơ đồ Spaghetti và bố trí lại layout chuyền 7, quãng đường di chuyển trong chuyền giảm khoảng 20.5%, giúp tăng tốc độ dòng chảy và giảm đáng kể thời gian lãng phí trong quá trình di chuyển bán thành phẩm
Một vài con số ở quy mô toàn hệ thống, ghi nhận trong 2 tháng 04 và 05/2026 tại 7 nhà máy:
- Hơn 350 cơ hội lãng phí được nhận diện qua hoạt động săn tìm lãng phí
- Hơn 100 ý tưởng Kaizen đã được triển khai.
- Hơn 400 vấn đề được giải quyết.
- Hơn 22.000 giờ đào tạo nội bộ được ghi nhận.
Bước qua Dự án Lean Giai đoạn 2
Buổi lễ tổng kết Dự án Lean Giai đoạn 1 diễn ra tại nhà máy May Phương Đông chi nhánh Quang Trung vào ngày 7/6/2026, với sự tham dự của Ban Lãnh Đạo cả hai công ty và các thành viên ban dự án từ toàn bộ 7 nhà máy. Buổi tổng kết kéo dài cả ngày, đi qua lần lượt báo cáo của các nhà máy, trước khi kết thúc bằng phần vinh danh các cá nhân và nhóm dự án có đóng góp nổi bật.
Buổi lễ tổng kết có sự tham gia của Ông Vũ Đức Giang (Chủ tịch Tex-Giang, Chủ tịch Hiệp hội Dệt May Việt Nam, Chủ tịch Tổng công ty May Việt Tiến), Bà Nguyễn Bảo Trân (Tổng Giám Đốc May Phương Đông và Tex-Giang), Ông Đinh Phan Quang (Phó Tổng Giám Đốc May Phương Đông) – những nhà lãnh đạo đã dẫn dắt chuỗi May Phương Đông và Tex-Giang để đạt được thành tựu như ngày hôm nay.
Tổng Giám Đốc May Phương Đông, bà Nguyễn Bảo Trân gửi lời chúc mừng đến các nhóm dự án của 7 nhà máy trong buổi lễ tổng kết Dự án Lean Giai đoạn 1.
Chủ tịch Vũ Đức Giang dặn dò và khích lệ tinh thần, mong muốn toàn thể cán bộ công nhân viên hãy cố gắng hơn nữa để gặt hái được nhiều thành công trong Giai đoạn 2.
Bằng chứng rõ ràng nhất cho hiệu quả của Giai đoạn 1 là quyết định của cả hai doanh nghiệp tiếp tục lựa chọn Kim Đăng Consulting cho một chương trình hợp tác mới: Dự án Lean Giai đoạn 2, tập trung vào hoạt động Gemba, đánh giá kết quả và hướng dẫn thực hành Lean. Trong giai đoạn này, trọng tâm chuyển từ đào tạo tập trung theo chủ đề sang các hoạt động Gemba và coaching tại từng nhà máy. Thông qua quá trình đánh giá trực tiếp, đội ngũ tư vấn có thể rà soát tiến độ thực hiện, xác định các nội dung có thể triển khai chuyên sâu hơn và thiết kế các hoạt động tái đào tạo, huấn luyện phù hợp với bối cảnh và nhu cầu của từng đơn vị.
Phiên Gemba đầu tiên đã được Kim Đăng thực hiện trước khi tổng kết giai đoạn 1, ghi nhận được nhiều cơ hội cải tiến ở cả 7 nhà máy, tập trung nhiều nhất ở nhóm dòng chảy bán thành phẩm và mức độ đồng bộ giữa các công đoạn. Kết quả đánh giá cho thấy các nhà máy đã đạt được những chuyển biến rõ nét trong việc triển khai các thực hành Lean nền tảng như 6S và quản lý trực quan. Trong khi đó, một số chủ đề khác vẫn đang được triển khai theo lộ trình và tiếp tục theo dõi hiệu quả trong thời gian tới.
Lời kết
Nếu quý Doanh nghiệp đang có nhu cầu tối ưu hoá quy trình vận hành sản xuất, dù là một nhà máy mới đang định hình những thói quen đầu tiên hay một cơ sở lâu năm đang tìm cách bứt ra khỏi lối vận hành quen thuộc, các chuyên gia của Kim Đăng Consulting sẵn sàng cùng bạn rà soát hiện trạng và đề xuất một điểm khởi đầu phù hợp với quy mô và nguồn lực thực tế của doanh nghiệp. Liên hệ với chúng tôi tại đây.